Uniform operator convexity implies Jensen inequality for a contraction
DefinitionCRCD_Quantum_TraceInequality_JensenOperatorInequalityIImpIV_part_2Let be a nontrivial complete complex Hilbert space and . Assume that is operator convex on for bounded operators on every nontrivial complete complex Hilbert space in the same universe, that is continuous on , and that . This part proves the previously defined single-contraction Jensen condition: every self-adjoint bounded operator on with real spectrum in , and every bounded operator on with , satisfy
Both sides use the real continuous functional calculus and the standard positive-operator order. The theorem requires the uniform convexity hypothesis, so it applies the convexity property on the auxiliary Hilbert direct sum as well as on . No finite-dimensional assumption, invertibility assumption on , or unitarity assumption on is required. This part contains the implication itself; the predicates and block-operator interfaces are supplied by its predecessor.
import Mathlib.Algebra.Star.UnitaryStarAlgAut
import Mathlib.Analysis.CStarAlgebra.ContinuousFunctionalCalculus.Order
import Mathlib.Analysis.CStarAlgebra.ContinuousLinearMap
import Mathlib.Analysis.CStarAlgebra.Unitary.Span
import Mathlib.Analysis.Convex.Continuous
import Mathlib.Analysis.InnerProductSpace.Adjoint
import Mathlib.Analysis.InnerProductSpace.PiL2
import Mathlib.Analysis.InnerProductSpace.StarOrder
import Mathlib.Analysis.SpecialFunctions.ContinuousFunctionalCalculus.Rpow.Order
import Mathlib.LinearAlgebra.Matrix.PosDef
import Mathlib.Topology.Algebra.Module.LinearMapPiProd
import Definitions.Def_CRCD_Quantum_TraceInequality_BlockDiagonal
import Definitions.Def_CRCD_Quantum_TraceInequality_JensenOperatorInequalityIImpIV_part_1
import Definitions.Def_CRCD_Quantum_TraceInequality_LownerHeinzCore_part_3
import Definitions.Def_CRCD_Quantum_TraceInequality_LownerHeinzTheorem
/-
Copyright (c) 2025 Hayata Yamasaki. All rights reserved.
Released under Apache 2.0 license as described in the file LICENSE.
Authors:
-/
set_option linter.style.longLine false
namespace JensenOperatorInequality
universe u
open LownerHeinzTheorem
section Theorem252
variable {ℋ : Type u}
variable [NormedAddCommGroup ℋ] [InnerProductSpace ℂ ℋ] [CompleteSpace ℋ]
variable [Nontrivial ℋ]
-- Converting positivity on a block-diagonal operator to each diagonal block is expensive.
-- `simp` and normalization over block expressions are expensive here.
--Theorem 2.5.2 `(i) → (iv)`.
set_option maxHeartbeats 2000000 in
-- The localized proof duplicates the block-matrix normalization from the global theorem.
theorem theorem_2_5_2_i_ici_all_imp_iv {f : ℝ → ℝ} (hf : CondIciAll.{u} f) :
CondIV (ℋ := ℋ) f := by
rcases hf with ⟨hconvAll, hcontIci, hf0⟩
intro A X hA hAs hX
have hconv : OperatorConvexOn (ℋ := ℋ) (Set.Ici (0 : ℝ)) f := hconvAll (K := ℋ)
have hA0 : (0 : L ℋ) ≤ A := by
refine (StarOrderedRing.nonneg_iff_spectrum_nonneg (R := ℝ) A (ha := hA)).2 ?_
intro x hx
simpa [Set.Ici] using hAs hx
let S : L (HSum ℋ) := _root_.JensenOperatorInequality.blockSwap (ℋ := ℋ) X
have hSsa : IsSelfAdjoint S := by
change star S = S
simpa [S] using _root_.JensenOperatorInequality.blockSwap_star (ℋ := ℋ) X
have hSnorm : ‖S‖ ≤ 1 := by
simpa [S] using _root_.JensenOperatorInequality.blockSwap_norm_le_one (ℋ := ℋ) X hX
letI : Algebra ℝ (L (HSum ℋ)) := by
infer_instance
have hU_mem : S + Complex.I • CFC.sqrt (1 - S ^ 2) ∈ unitary (L (HSum ℋ)) := by
exact IsSelfAdjoint.self_add_I_smul_cfcSqrt_sub_sq_mem_unitary S hSsa hSnorm
let U : unitary (L (HSum ℋ)) :=
⟨S + Complex.I • CFC.sqrt (1 - S ^ 2), hU_mem⟩
let V : unitary (L (HSum ℋ)) := star U
let Atilde : L (HSum ℋ) := blockDiagonal (ℋ := ℋ) 0 A
letI : Nontrivial (L (HSum ℋ)) := _root_.JensenOperatorInequality.nontrivial_hsumL (ℋ := ℋ)
have hconv₂ : OperatorConvexOn (ℋ := HSum ℋ) (Set.Ici (0 : ℝ)) f :=
hconvAll (K := HSum ℋ)
have hR0nonneg : (0 : L ℋ) ≤ 1 - star X * X := sub_nonneg.mpr (_root_.JensenOperatorInequality.star_mul_le_one (ℋ := ℋ) X hX)
have hR1nonneg : (0 : L ℋ) ≤ 1 - X * star X := sub_nonneg.mpr (_root_.JensenOperatorInequality.mul_star_le_one (ℋ := ℋ) X hX)
let R0 : L ℋ := CFC.sqrt (1 - star X * X)
let R1 : L ℋ := CFC.sqrt (1 - X * star X)
have hR0sa : IsSelfAdjoint (1 - star X * X) := by
change star (1 - star X * X) = 1 - star X * X
simp
have hR1sa : IsSelfAdjoint (1 - X * star X) := by
change star (1 - X * star X) = 1 - X * star X
simp
have hSsq : S ^ 2 = blockDiagonal (ℋ := ℋ) (star X * X) (X * star X) := by
simpa [pow_two, S] using _root_.JensenOperatorInequality.blockSwap_sq (ℋ := ℋ) X
have hOneMinusSq :
1 - S ^ 2 = blockDiagonal (ℋ := ℋ) (1 - star X * X) (1 - X * star X) := by
rw [hSsq]
refine blockOp_ext (ℋ := ℋ) ?_ ?_
· intro z
simp [sub_eq_add_neg, add_comm]
· intro z
simp [sub_eq_add_neg, add_comm]
have hOneMinusSqNonneg : (0 : L (HSum ℋ)) ≤ 1 - S ^ 2 := by
have hdiag : (0 : L (HSum ℋ)) ≤
blockDiagonal (ℋ := ℋ) (1 - star X * X) (1 - X * star X) :=
blockDiagonal_nonneg (ℋ := ℋ) hR0nonneg hR1nonneg
simpa [hOneMinusSq] using hdiag
have hRblock : CFC.sqrt (1 - S ^ 2) = blockDiagonal (ℋ := ℋ) R0 R1 := by
rw [hOneMinusSq]
simp [R0, R1]
simpa using
(_root_.JensenOperatorInequality.sqrt_blockDiagonal_of_nonneg (ℋ := ℋ) (A := 1 - star X * X) (B := 1 - X * star X)
hR0sa hR1sa hR0nonneg hR1nonneg)
have hR0self : IsSelfAdjoint R0 := by
have h : IsSelfAdjoint (CFC.sqrt (1 - star X * X)) :=
(CFC.sqrt_nonneg (1 - star X * X)).isSelfAdjoint
simpa [R0] using h
have hR1self : IsSelfAdjoint R1 := by
have h : IsSelfAdjoint (CFC.sqrt (1 - X * star X)) :=
(CFC.sqrt_nonneg (1 - X * star X)).isSelfAdjoint
simpa [R1] using h
have hU_block :
(U : L (HSum ℋ)) = blockOp (ℋ := ℋ) (Complex.I • R0) (star X) X (Complex.I • R1) := by
change S + Complex.I • CFC.sqrt (1 - S ^ 2) = _
rw [hRblock]
simpa [S] using _root_.JensenOperatorInequality.blockSwap_add_I_smul_blockDiagonal (ℋ := ℋ) X R0 R1
have hV_block :
(V : L (HSum ℋ)) = blockOp (ℋ := ℋ) (-Complex.I • R0) (star X) X (-Complex.I • R1) := by
change star (U : L (HSum ℋ)) = _
rw [hU_block]
ext z i
fin_cases i <;>
simp [blockOp_star, hR0self.star_eq, hR1self.star_eq]
have hB1_block :
(star U : L (HSum ℋ)) * Atilde * (U : L (HSum ℋ)) =
blockOp (ℋ := ℋ)
(star X * A * X)
(star X * A * (Complex.I • R1))
((-Complex.I • R1) * A * X)
((-Complex.I • R1) * A * (Complex.I • R1)) := by
rw [show (star U : L (HSum ℋ)) = (V : L (HSum ℋ)) by rfl, hV_block, hU_block]
simpa [Atilde, mul_assoc] using
(_root_.JensenOperatorInequality.blockOp_mul_blockDiagonal_zero_right (ℋ := ℋ)
(-Complex.I • R0) (star X) X (-Complex.I • R1) A
(Complex.I • R0) (star X) X (Complex.I • R1))
have hB2_block :
(star V : L (HSum ℋ)) * Atilde * (V : L (HSum ℋ)) =
blockOp (ℋ := ℋ)
(star X * A * X)
(star X * A * (-Complex.I • R1))
((Complex.I • R1) * A * X)
((Complex.I • R1) * A * (-Complex.I • R1)) := by
rw [show (star V : L (HSum ℋ)) = (U : L (HSum ℋ)) by simp [V], hU_block, hV_block]
simpa [Atilde, mul_assoc] using
(_root_.JensenOperatorInequality.blockOp_mul_blockDiagonal_zero_right (ℋ := ℋ)
(Complex.I • R0) (star X) X (Complex.I • R1) A
(-Complex.I • R0) (star X) X (-Complex.I • R1))
have hmid_block :
(1 / 2 : ℝ) • ((star U : L (HSum ℋ)) * Atilde * (U : L (HSum ℋ)) ) +
(1 / 2 : ℝ) • ((star V : L (HSum ℋ)) * Atilde * (V : L (HSum ℋ))) =
blockDiagonal (ℋ := ℋ) (star X * A * X) (R1 * A * R1) := by
rw [hB1_block, hB2_block]
rw [_root_.JensenOperatorInequality.blockOp_smulR, _root_.JensenOperatorInequality.blockOp_smulR, _root_.JensenOperatorInequality.blockOp_add, _root_.JensenOperatorInequality.blockDiagonal_eq_blockOp]
congr 1
· have hhalf : (2⁻¹ + 2⁻¹ : ℝ) = (1 : ℝ) := by norm_num
calc
(1 / 2 : ℝ) • (star X * A * X) + (1 / 2 : ℝ) • (star X * A * X)
= (2⁻¹ + 2⁻¹ : ℝ) • (star X * (A * X)) := by
simp [add_smul, mul_assoc]
_ = (1 : ℝ) • (star X * (A * X)) := by rw [hhalf]
_ = star X * (A * X) := by simp
_ = star X * A * X := by simp [mul_assoc]
· simp [mul_assoc]
· simp [mul_assoc]
· have hhalf : (2⁻¹ + 2⁻¹ : ℝ) = (1 : ℝ) := by norm_num
calc
(1 / 2 : ℝ) • (-Complex.I • R1 * A * (Complex.I • R1)) +
(1 / 2 : ℝ) • (Complex.I • R1 * A * (-Complex.I • R1))
= (2⁻¹ + 2⁻¹ : ℝ) • (R1 * (A * R1)) := by
simp [Complex.I_mul_I, smul_smul, add_smul, mul_assoc]
_ = (1 : ℝ) • (R1 * (A * R1)) := by rw [hhalf]
_ = R1 * A * R1 := by simp [mul_assoc]
have hAtilde_sa : IsSelfAdjoint Atilde := by
simpa [Atilde] using _root_.JensenOperatorInequality.blockDiagonal_selfAdjoint (ℋ := ℋ) (hA := by simp) hA
have hAtilde0 : (0 : L (HSum ℋ)) ≤ Atilde := by
simpa [Atilde] using blockDiagonal_nonneg (ℋ := ℋ) (show (0 : L ℋ) ≤ 0 by simp) hA0
have hAtilde_spec : spectrum ℝ Atilde ⊆ Set.Ici (0 : ℝ) := _root_.JensenOperatorInequality.spectrum_Ici_of_nonneg (ℋ := HSum ℋ) hAtilde0
have hB1_nonneg : (0 : L (HSum ℋ)) ≤ (star U : L (HSum ℋ)) * Atilde * (U : L (HSum ℋ)) := by
simpa [mul_assoc] using star_left_conjugate_nonneg hAtilde0 (U : L (HSum ℋ))
have hB2_nonneg : (0 : L (HSum ℋ)) ≤ (star V : L (HSum ℋ)) * Atilde * (V : L (HSum ℋ)) := by
simpa [mul_assoc] using star_left_conjugate_nonneg hAtilde0 (V : L (HSum ℋ))
have hB1_sa : IsSelfAdjoint ((star U : L (HSum ℋ)) * Atilde * (U : L (HSum ℋ))) :=
IsSelfAdjoint.of_nonneg hB1_nonneg
have hB2_sa : IsSelfAdjoint ((star V : L (HSum ℋ)) * Atilde * (V : L (HSum ℋ))) :=
IsSelfAdjoint.of_nonneg hB2_nonneg
have hB1_spec : spectrum ℝ ((star U : L (HSum ℋ)) * Atilde * (U : L (HSum ℋ))) ⊆ Set.Ici (0 : ℝ) :=
_root_.JensenOperatorInequality.spectrum_Ici_of_nonneg (ℋ := HSum ℋ) hB1_nonneg
have hB2_spec : spectrum ℝ ((star V : L (HSum ℋ)) * Atilde * (V : L (HSum ℋ))) ⊆ Set.Ici (0 : ℝ) :=
_root_.JensenOperatorInequality.spectrum_Ici_of_nonneg (ℋ := HSum ℋ) hB2_nonneg
have hmid_conv :
cfcR (ℋ := HSum ℋ) f
((1 / 2 : ℝ) • ((star U : L (HSum ℋ)) * Atilde * (U : L (HSum ℋ))) +
(1 / 2 : ℝ) • ((star V : L (HSum ℋ)) * Atilde * (V : L (HSum ℋ)))) ≤
((1 / 2 : ℝ) • cfcR (ℋ := HSum ℋ) f ((star U : L (HSum ℋ)) * Atilde * (U : L (HSum ℋ))) +
(1 / 2 : ℝ) • cfcR (ℋ := HSum ℋ) f ((star V : L (HSum ℋ)) * Atilde * (V : L (HSum ℋ)))) := by
have hhalf : (1 - (2⁻¹ : ℝ)) = (2⁻¹ : ℝ) := by norm_num
simpa [hhalf] using
(hconv₂
(A := (star U : L (HSum ℋ)) * Atilde * (U : L (HSum ℋ)))
(B := (star V : L (HSum ℋ)) * Atilde * (V : L (HSum ℋ)))
(t := (1 / 2 : ℝ))
hB1_sa hB2_sa (by positivity) (by norm_num) hB1_spec hB2_spec)
have hAtilde_cfc :
cfcR (ℋ := HSum ℋ) f Atilde =
blockDiagonal (ℋ := ℋ) (cfcR (ℋ := ℋ) f 0) (cfcR (ℋ := ℋ) f A) := by
simpa [Atilde] using
(_root_.JensenOperatorInequality.cfcR_blockDiagonal (ℋ := ℋ) (f := f) (A := 0) (B := A) (by simp) hA
(_root_.JensenOperatorInequality.continuousOn_union_of_subset_Ici (f := f) hcontIci
(s := spectrum ℝ (0 : L ℋ)) (t := spectrum ℝ A)
_root_.JensenOperatorInequality.spectrum_zero_subset_Ici hAs))
have hUcfc :
cfcR (ℋ := HSum ℋ) f ((star U : L (HSum ℋ)) * Atilde * (U : L (HSum ℋ)) ) =
(star U : L (HSum ℋ)) * cfcR (ℋ := HSum ℋ) f Atilde * (U : L (HSum ℋ)) := by
simpa [mul_assoc] using
_root_.JensenOperatorInequality.cfcR_conj_unitary_on (ℋ := HSum ℋ) (s := Set.Ici (0 : ℝ)) (f := f) hcontIci
hAtilde_spec U hAtilde_sa
have hVcfc :
cfcR (ℋ := HSum ℋ) f ((star V : L (HSum ℋ)) * Atilde * (V : L (HSum ℋ)) ) =
(star V : L (HSum ℋ)) * cfcR (ℋ := HSum ℋ) f Atilde * (V : L (HSum ℋ)) := by
simpa [mul_assoc] using
_root_.JensenOperatorInequality.cfcR_conj_unitary_on (ℋ := HSum ℋ) (s := Set.Ici (0 : ℝ)) (f := f) hcontIci
hAtilde_spec V hAtilde_sa
have hLeftEval :
cfcR (ℋ := HSum ℋ) f
((1 / 2 : ℝ) • ((star U : L (HSum ℋ)) * Atilde * (U : L (HSum ℋ))) +
(1 / 2 : ℝ) • ((star V : L (HSum ℋ)) * Atilde * (V : L (HSum ℋ)))) =
blockDiagonal (ℋ := ℋ) (cfcR (ℋ := ℋ) f (star X * A * X)) (cfcR (ℋ := ℋ) f (R1 * A * R1)) := by
have hXAX_nonneg : (0 : L ℋ) ≤ star X * A * X := by
simpa [mul_assoc] using star_left_conjugate_nonneg hA0 X
have hR1AR1_nonneg : (0 : L ℋ) ≤ R1 * A * R1 := by
simpa [hR1self.star_eq, mul_assoc] using star_right_conjugate_nonneg hA0 R1
have hXAX_sa : IsSelfAdjoint (star X * A * X) := IsSelfAdjoint.of_nonneg hXAX_nonneg
have hR1AR1_sa : IsSelfAdjoint (R1 * A * R1) := IsSelfAdjoint.of_nonneg hR1AR1_nonneg
have hXAX_spec : spectrum ℝ (star X * A * X) ⊆ Set.Ici (0 : ℝ) :=
_root_.JensenOperatorInequality.spectrum_Ici_of_nonneg (ℋ := ℋ) hXAX_nonneg
have hR1AR1_spec : spectrum ℝ (R1 * A * R1) ⊆ Set.Ici (0 : ℝ) :=
_root_.JensenOperatorInequality.spectrum_Ici_of_nonneg (ℋ := ℋ) hR1AR1_nonneg
rw [hmid_block]
refine _root_.JensenOperatorInequality.cfcR_blockDiagonal (ℋ := ℋ) (f := f) (A := star X * A * X) (B := R1 * A * R1)
hXAX_sa hR1AR1_sa ?_
exact _root_.JensenOperatorInequality.continuousOn_union_of_subset_Ici (f := f) hcontIci hXAX_spec hR1AR1_spec
have hRightEval :
((1 / 2 : ℝ) • cfcR (ℋ := HSum ℋ) f ((star U : L (HSum ℋ)) * Atilde * (U : L (HSum ℋ))) +
(1 / 2 : ℝ) • cfcR (ℋ := HSum ℋ) f ((star V : L (HSum ℋ)) * Atilde * (V : L (HSum ℋ)))) =
blockDiagonal (ℋ := ℋ)
(star X * cfcR (ℋ := ℋ) f A * X + (f 0) • (R0 * R0))
((R1 * cfcR (ℋ := ℋ) f A * R1) + (f 0) • (X * star X)) := by
rw [hUcfc, hVcfc, hAtilde_cfc, _root_.JensenOperatorInequality.cfcR_zero]
rw [hU_block, hV_block, _root_.JensenOperatorInequality.blockDiagonal_eq_blockOp]
rw [blockOp_star, blockOp_star]
simp_rw [mul_assoc]
rw [_root_.JensenOperatorInequality.blockOp_mul, _root_.JensenOperatorInequality.blockOp_mul, _root_.JensenOperatorInequality.blockOp_mul, _root_.JensenOperatorInequality.blockOp_mul]
rw [_root_.JensenOperatorInequality.blockOp_smulR, _root_.JensenOperatorInequality.blockOp_smulR, _root_.JensenOperatorInequality.blockOp_add, _root_.JensenOperatorInequality.blockDiagonal_eq_blockOp]
have hTopLeft :
(2⁻¹ : ℝ) • (star X * (cfcR (ℋ := ℋ) f A * X)) +
((2⁻¹ : ℝ) • (star X * (cfcR (ℋ := ℋ) f A * X)) +
(-((2⁻¹ : ℝ) • Complex.I • f 0 • Complex.I • (R0 * R0)) +
-((2⁻¹ : ℝ) • Complex.I • f 0 • Complex.I • (R0 * R0)))) =
star X * (cfcR (ℋ := ℋ) f A * X) + (f 0) • (R0 * R0) := by
simpa using
_root_.JensenOperatorInequality.rightEval_topLeft_scalar (ℋ := ℋ) (r := f 0) (R0 := R0) (X := X)
(T := cfcR (ℋ := ℋ) f A)
have hBottomRight :
(2⁻¹ * f 0) • (X * star X) +
((2⁻¹ * f 0) • (X * star X) +
((2⁻¹ : ℝ) • (R1 * (cfcR (ℋ := ℋ) f A * R1)) +
(2⁻¹ : ℝ) • (R1 * (cfcR (ℋ := ℋ) f A * R1)))) =
(R1 * cfcR (ℋ := ℋ) f A * R1) + (f 0) • (X * star X) := by
simpa [mul_assoc] using
_root_.JensenOperatorInequality.rightEval_bottomRight_scalar (ℋ := ℋ) (r := f 0) (R1 := R1) (X := X)
(T := cfcR (ℋ := ℋ) f A)
congr 1
· simpa [hR0self.star_eq, Algebra.algebraMap_eq_smul_one, mul_assoc,
add_assoc, add_left_comm, add_comm] using hTopLeft
· simp [Algebra.algebraMap_eq_smul_one]
abel
· simp [Algebra.algebraMap_eq_smul_one]
abel
· simpa [hR1self.star_eq, Algebra.algebraMap_eq_smul_one, Complex.I_mul_I, smul_smul,
mul_assoc, add_assoc, add_left_comm, add_comm] using hBottomRight
have hcore :
blockDiagonal (ℋ := ℋ) (cfcR (ℋ := ℋ) f (star X * A * X)) (cfcR (ℋ := ℋ) f (R1 * A * R1)) ≤
blockDiagonal (ℋ := ℋ)
(star X * cfcR (ℋ := ℋ) f A * X + (f 0) • (R0 * R0))
((R1 * cfcR (ℋ := ℋ) f A * R1) + (f 0) • (X * star X)) := by
rw [hLeftEval, hRightEval] at hmid_conv
exact hmid_conv
have hterm_nonpos : (f 0) • (R0 * R0) ≤ (0 : L ℋ) := by
have hR0sq_nonneg : (0 : L ℋ) ≤ R0 * R0 := by
simpa [hR0self.star_eq] using star_mul_self_nonneg R0
have hneg : (0 : L ℋ) ≤ (- (f 0)) • (R0 * R0) := by
exact smul_nonneg (by linarith [hf0]) hR0sq_nonneg
exact (neg_nonneg.mp (by simpa [neg_smul] using hneg))
have htop :
cfcR (ℋ := ℋ) f (star X * A * X) ≤ star X * cfcR (ℋ := ℋ) f A * X + (f 0) • (R0 * R0) := by
exact _root_.JensenOperatorInequality.blockDiagonal_le_left (ℋ := ℋ) hcore
have hdrop :
star X * cfcR (ℋ := ℋ) f A * X + (f 0) • (R0 * R0) ≤ star X * cfcR (ℋ := ℋ) f A * X := by
simpa [add_comm, add_left_comm, add_assoc] using
add_le_add_left hterm_nonpos (star X * cfcR (ℋ := ℋ) f A * X)
exact htop.trans hdrop
end Theorem252
end JensenOperatorInequality